Woorden doen er toe, dat is een open deur, maar juist daarom wel heel erg waar.
Dan is het des te pijnlijker dat #RobJetten zijn social media posts laat schrijven door AI. En #DilanYesilgöz haar speeches overlaat aan diezelfde robot.
“Driekwart van de Nederlanders gebruikt AI”, was het verweer van de premier, die al vóór dat De Volkskrant zijn AI gebruik had onthuld bekend stond als “Robot Rob”. Natuurlijk, veel Nederlanders (driekwart…? Heeft AI dat uitgerekend?) gebruiken AI. Maar ze staan niet als premier Jetten op Insta, TikTok of LinkedIn.
Hoeveel waarde mogen we nog hechten aan de posts van Jetten, de speeches van Yesilgöz als ze die niet zelf hebben geschreven? Extra actueel omdat de onthullingen van De Volkskrant (Jetten) en Nieuwsuur (Yesilgöz) uitgerekend kwamen op het moment dat verschillende experts AI deze week aanwezen als een regelrechte bedreiging voor de mensheid. Dat AI AI creëert, dat AI met AI op de loop is gegaan en dat er geen weg terug meer lijkt. Experts is het kunnen weten: ze komen uit de boezem van OpenAI en Anthropic – de meest toonaangevende AI bedrijven wereldwijd.
Geloofwaardigheid politici onder druk
De geloofwaardigheid van politici staat toch al jaren onder druk. Niet alleen omdat ze niet doen wat ze beloven, en niet beloven wat ze wel zouden moeten doen. Maar vooral omdat ze dat uitdragen op social media. En dan meer in het bijzonder hoe ze dat doen.
Niets ten nadele van social media, dat is als de file: de social media, dat zijn we zelf – deze post bijvoorbeeld. Maar als social media het politieke debat bepaalt en daarmee het publieke debat, en vice versa, als de toon de inhoud overschreeuwt – en dat doet het – en zo sturend wordt voor de politieke besluitvorming – en dat doet het – dan krijgt de grootste bek met de meeste likes gelijk. Alleen omdat het de grootste bek heeft.
Waar dat het meest pregnant naar voren komt is asiel. Als ergens een inhoudelijk debat ontbroken heeft in parlement en publiek domein, dan is het dit onderwerp. Jarenlang kretologie van vooral rechtse politici – van Yesilgöz, via Eerdmans tot Wilders – hebben van asielmigratie een probleem van enorme proporties geschapen. En toen dat probleem eenmaal was gecreëerd, was er geen weg meer terug. Het zou en het moest, tot op de dag van vandaag, worden “opgelost”.
Een probleem dat niet bestond en niet bestaat, omdat het gebaseerd is op jarenlange leugens. “Asieltsunami”, “Nareis op nareis”, “Omvolking”…. Een lange lange lijstleugens. Onweersproken of, nog veel erger, onbelangrijk, want het is niet de waarheid die electoraal gewin brengt.
Per jaar komen er gemiddeld zo’n 300.000 migranten naar Nederland, Tien (sic!) procent van hen is asielzoeker, de laatste jaren wordt zelfs dat percentage niet meer gehaald: 25.000 mensen.
Asielcrisis probleem? Of de echte problemen verdoezelen
25.000 mensen per jaar vragen in Nederland asiel aan. Dat is volgens politici van uiterst rechts tot ver in het midden het grootste probleem waar de Nederlandse samenleving mee wordt geconfronteerd.
Niet de woningnood.
Niet de stikstofcrisis.
Niet het energietekort dat dreigt omdat het stroomnet vol is.
Niet de energiecrisis.
Niet de groeiende kloof tussen arm en rijk, omdat werken wél en vermogen niet wordt belast.
Niet al die andere problemen die ons werkelijk aangaan en om een politiek besluit vragen.
Als politici maar lang en hard genoeg schreeuwen op X, Tiktok, Insta dat er een asielcrisis is, dan is er een asielcrisis. Om dat te versterken blijft geld voor opvang uit, want tja, de crisis moet bezworen worden. Dus slapen mensen buiten, dat is de schuld van de asielzoeker zelf, niet van het gebrek aan geld voor opvang, voor registratie. Dus loopt Ter Apel over, zowel het AZC als het dorp, en dat is natuurlijk de asielcrisis. Dus weigeren gemeenten asielzoekerscentra, want de lokale gemeenschap kan de crisis niet oplossen. Dus gaan de “bezorgde burgers” de straat op, met fakkels, met varkenspoten en vuurwerk, want de politiek moet niet denken dat ze hier de crisis over de heg kunnen gooien: AZC, weg ermee.
En omdat asiel politiek goed scoort, gaan de politici ermee aan de haal: ze pompen social media vol met haat, vuilnis en racisme: dat liked lekker en het levert stemmen op. De PVV is ermee groot geworden, Forum heeft de fakkel overgenomen, MonaKeijzer hoopt er premier door te worden.
Menswaardige opvang
Niemand van hen neemt de maatregelen die echt nodig zijn: goede, menswaardige en kleinschalige opvang, snelle registratie, snelle maar zorgvuldige procedures: hij/zij mag blijven want is echte vluchteling, hij/zij niet, want vluchtverhaal klopt niet. Binnen zes maanden tussen in- en uitstroom.
Met 25.000 asielzoekers is dat een fluitje van een cent.
Maar in plaats daarvan wordt het probleem uitvergroot, mismaakt tot een onoplosbare “crisis”. Noem het een crisis en het is een crisis. En blijven de politici dat eindeloos herhalen, het publiek voeden met hun social media posts
Als AI daarin een rol gaat spelen – en dat doet het, zie de bewindslieden hierboven, bestaat er geen controle: niet over de inhoud, niet over de invloed en al helemaal niet over de besluitvorming. Die is immers niet gebaseerd op wat mensen vinden, wat politici afwegen en beslissen. Maar op algoritmes, gecreëerd door politici, die op hun beurt worden gestuurd door algoritmes.
AI is al aan de macht.
